Hokverrijking staat momenteel hoog op de agenda binnen de varkenshouderij. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit, NVWA) heeft de interpretatie van de bestaande regels aangescherpt. Dit heeft gevolgen voor de manier waarop verrijkingsmateriaal in de stal wordt toegepast.
Permanent beschikbaar en functioneel materiaal
De kern van de aangescherpte interpretatie is dat varkens permanent toegang moeten hebben tot geschikt verrijkingsmateriaal. Dit materiaal moet zowel eetbaar als wroetbaar zijn. Met andere woorden: het moet aantrekkelijk zijn voor de dieren om te onderzoeken, te manipuleren en (deels) op te eten.
Daarnaast moet het materiaal continu beschikbaar zijn voor de dieren in het hok. De NVWA hanteert hierbij als richtlijn dat minimaal 25% van de varkens tegelijkertijd met het materiaal bezig moet kunnen zijn.
Dit betekent dat een enkele ketting of plastic speeltje niet langer voldoende is als verrijkingsmateriaal. Dergelijke materialen mogen nog wel aanwezig zijn, maar tellen niet meer mee als volwaardige hokverrijking.
Waar let de NVWA op bij inspecties?
Tijdens inspecties let de NVWA onder andere op de volgende punten:
-
Het materiaal is eetbaar en wroetbaar
-
Het is goed bereikbaar voor de varkens (bijvoorbeeld niet boven schouderhoogte)
-
Er is voldoende materiaal aanwezig voor minimaal 25% van de dieren tegelijk
-
Het materiaal is veilig en veroorzaakt geen verwondingen
-
Het blijft interessant en bruikbaar voor de dieren
Waarom scherpt de NVWA de regels aan?
De aangescherpte regels sluiten aan bij de ontwikkeling richting het houden van varkens met intacte staarten in de toekomst. Goede hokverrijking wordt gezien als een belangrijke voorwaarde om staartbijten te voorkomen en het welzijn van de dieren te verbeteren.
Overgangsperiode: wanneer gaat NVWA handhaven?
De NVWA geeft varkenshouders eerst de tijd om hun stallen aan te passen. In eerste instantie ligt de nadruk op nalevingshulp en waarschuwingen. Later kan handhaving volgen.
Vanaf 1 juni 2026 kan de NVWA volgens het interventiebeleid daadwerkelijk optreden wanneer bedrijven niet aan de eisen voldoen.
Checklist: voldoet uw stal al aan de nieuwe eisen ?
Loop de komende periode kritisch door uw stal en stel uzelf de volgende vragen:
-
Is het verrijkingsmateriaal eetbaar én wroetbaar?
-
Kunnen 25% van de dieren tegelijk ermee bezig zijn?
-
Is het materiaal continu beschikbaar en goed bereikbaar?
Wanneer u deze vragen met “ja” kunt beantwoorden, zit u in de meeste gevallen al op de goede weg richting de nieuwe NVWA-eisen.
Heeft u vragen over deze regels of wilt u sparren over passende oplossingen in uw stal?
